Παρασκευή, 4 Ιουνίου 2010



Η  επανάσταση  του  Web  2.0
Η δικτύωση έχει αποτελέσει το θεμέλιο της νέας οικονομικής δομής της Κοινωνίας της Πληροφορίας, όπου η ανθρώπινη γνώση και η ροή πληροφοριών στον ψηφιακό χώρο παίρνουν τη θέση των παραδοσιακών στοιχείων του κεφαλαίου. …
Tο Web 2.0 προσφέρει δικτυακές υπηρεσίες δεύτερης γενεάς, κατά τις οποίες τα περιεχόμενα δημιουργούνται και διαμοιράζονται από τους ίδιους τους χρήστες. Αρχικά, το περιεχόμενο που ερχόταν προς διάθεση στο Διαδίκτυο ήταν προϊόν λίγων μόνο δημιουργών, μετά την επανάσταση όμως του Web 2.0 οι χρήστες είναι πλέον οι δημιουργοί των περιεχομένων. …
(Απόσπασμα από τη διάλεξη των Szilárd Molnár – Bence Kollányi – Levente Székely, Κοινωνικά Δίκτυα και η Κοινωνία των Δικτύων, της κοινοπραξίας NET-IS, στο πρόγραμμα Leonardo da Vinci.)
1. Κοινωνικό λογισμικό (Social software)
Mε την εξάπλωση της τεχνολογίας του Διαδικτύου, εμφανίστηκαν πολυάριθμες νέες ευκαιρίες επικοινωνίας και λήψης πληροφορίας. Έχουμε πλέον στη διάθεση μας νέα είδη λογισμικού, με τα οποία μπορούμε να εκφράσουμε τη γνώμη μας, να συνεργαστούμε με άλλα άτομα προκειμένου να επιλύσουμε κάποιο πρόβλημα ή ερώτημα, να αναλογιστούμε τις παρατηρήσεις που λαμβάνουμε από άλλους, ή να ζητήσουμε από άλλους ανθρώπους βοήθεια για συγκεκριμένα θέματα. Μέσω των μηχανισμών διαλογικότητας, τα λογισμικά προάγουν τη δημιουργία και τη λειτουργία συνεργατικών κοινωνικών δικτύων. Σήμερα το ακρωνύμιο www (World Wide Web) θα μπορούσε κάλλιστα να σημαίνει (World Wide Words), λόγω της ύπαρξης και της διάδοσης του ηλεκτρονικού ταχυδρομείου και των λογισμικών στιγμιαίων μηνυμάτων (instant messaging). Οι εξελιγμένες εφαρμογές του Web 2.0 μπορούν να προάγουν τη συνεργασία μεταξύ ανθρώπων και τη δημιουργία on-line κοινοτήτων, πιο εύκολα από ποτέ.
Ο όρος «κοινωνικό λογισμικό» (social software) εμφανίστηκε στις αρχές της δεκαετίας του 1990, μόνο στις μέρες μας όμως, αυστηρά μιλώντας, έχει αποκτήσει το πραγματικό νόημα. Αν και ακόμη δεν έχει υπάρξει ένας καθολικά αποδεκτός ορισμός, με τον όρο «κοινωνικό λογισμικό» εννοούμε εκείνον τον τύπο λογισμικού που καθιστά δυνατή τη συνεργατική συμπεριφορά, την οργάνωση και τη ζύμωση των κοινοτήτων, τη δυνατότητα αυτόνομης έκφρασης, τις κοινωνικές συναναστροφές και τη λήψη ανάδρασης για όλα τα παραπάνω. Οι δυνατότητες αυτές εξασφαλίζονται με έναν οριζόντιο τρόπο, χωρίς την ύπαρξη κάποιου θεσμικού πλαισίου, και δεν ανακύπτουν σχέσεις ανωτερότητας ή κατωτερότητας, ούτε θέματα ελέγχου. Στη γενική κατηγορία του κοινωνικού λογισμικού εντάσσονται οι διάφορες δικτυακές πύλες κοινωνικών δικτύων (MySpace, Facebook, Orkut), οι ιστοσελίδες παροχής blog υπηρεσιών ( π.χ. LiveJournal, Xanga, Blogger), τα εργαλεία που χρησιμοποιούνται για αποδελτίωση (tagging) (π.χ. del.icio.us, Digg) και οι ιστοσελίδες διαμοιρασμού πολυμέσων (π.χ. YouTube, Flickr). Όλες αυτές οι υπηρεσίες παρουσιάζουν ορισμένα κοινά χαρακτηριστικά, όπως π.χ. την παροχή περιεχομένου δημιουργημένο από τους χρήστες, γραφική αναπαράσταση των σχέσεων μεταξύ των χρηστών, ύπαρξη δημοσίου βήματος διαβούλευσης και συνεχής παρακολούθηση της συμπεριφοράς των χρηστών.
2. Η επανάσταση του Web 2.0
Η επίκαιρη, όσο και ριζοσπαστική πρόσφατη έννοια, του Web 2.0, προτάθηκε από τον T. O'Reilly (O'Reilly 2005). Η έκφραση “ Web 2.0” αναφέρεται στις δικτυακές υπηρεσίες δεύτερης γενεάς οι οποίες ασχολούνται με τις δραστηριότητες των online κοινοτήτων, ακριβέστερα, με το γνωσιακό περιεχόμενο που παράγουν οι χρήστες και μοιράζονται μεταξύ τους. Από τεχνικής απόψεως, οι εφαρμογές του Web 2.0 λειτουργούν με βάση μια απλή, φιλική προς τον χρηστή, αρχή: δεν απαιτούνται κάποιες ιδιαιτέρες (προγραμματιστικές) γνώσεις για να μπορέσει κάποιος χρήστης να δημιουργήσει κάποιο περιεχόμενο και να το δημοσιεύσει στον Παγκόσμιο Ιστό. Η έμφαση δίνεται στο τι έχει να πει κανείς, παρά στην χρησιμοποιούμενη τεχνολογία.
Πριν την εμφάνιση του Web 2.0, ένα από τα χαρακτηριστικά των παρεχομένων υπηρεσιών ήταν το ότι τα περιεχόμενα τα οποία οι χρήστες διάβαζαν, άκουγαν ή παρακολουθούσαν—παρόμοια με τα παραδοσιακά, μονόδρομης επικοινωνίας μέσα—ήταν προϊόντα δημιουργίας λίγων μόνο δημιουργών. Σε αντίθεση με την κατάσταση αυτή, η ουσία του Web 2.0 είναι ότι τα περιεχόμενα δημιουργούνται και διαμοιράζονται από τους ίδιους τους χρήστες. Ένα καλό παράδειγμα είναι η δικτυακή εγκυκλοπαίδεια Wikipedia, η οποία είναι λογισμικό ανοιχτού κώδικα τροποποιήσιμη από τον καθένα, σε αντίθεση με μια παραδοσιακά δομημένη εγκυκλοπαίδεια, π.χ. την Britannica Online.  Σύμφωνα με τον O’Reilly, το Web 2.0 δεν είναι απλά μια νέα τεχνολογία ή εργαλείο, αλλά θα πρέπει να θεωρηθεί μάλλον ως μια πλατφόρμα, η οποία δεν διαθέτει σαφώς καθορισμένα όρια, παρά μόνο έναν «βαρυτικό πυρήνα», ο οποίος απαιτεί νέες αντιλήψεις συμπεριφοράς από το χρήστη. Είναι προφανές ότι η έννοια του Web 2.0 δεν έχει ωριμάσει ακόμη. Παρ’ όλα αυτά, λειτουργεί στην πράξη και συνεχώς βελτιώνεται και ανανεώνεται.






Δεν υπάρχουν σχόλια: