Τετάρτη, 17 Αυγούστου 2011

Σημαντικά γεγονότα… σαν σήμερα

17 Αυγούστου 1998 φεύγει η φωτογράφος Νέλλη Σουγιουλτζόγλου, γνωστή διεθνώς ως Nelly’s

Από τη Βικιπαίδεια, την ελεύθερη εγκυκλοπαίδεια
Πρόσφυγες της Μικρασιατικής καταστροφής
Η Νέλλη Σουγιουλτζόγλου-Σεραϊδάρη (23 Νοεμβρίου 1899 - 17 Αυγούστου 1998)[1] γνωστή ως Nelly's από την αγγλική υπογραφή της υπήρξε θεματολογικά πρωτοπόρος φωτογράφος με διεθνή αναγνώριση.

Πρώτα χρόνια

Γεννήθηκε στο Αϊδίνι, αλλά έλαβε την πρώτη της μόρφωση στη Σμύρνη, όπου εγκαταστάθηκε η οικογένειά της μετά την καταστροφή του Αϊδινίου. Παρόλο που μετέβη στη Δρέσδη μαζί με τον αδελφό της για να σπουδάσει ζωγραφική, εντέλει την κέρδισε η φωτογραφία, στην οποία στράφηκε με δασκάλους τον Ούγκο Έρφουρτ διάσημο πορτρετίστα της Δρέσδης και τον Φραντς Φίλντερ[2].

Μετά την εγκατάσταση της οικογένειας στην Αθήνα του 1924, η Νέλλη Σουγιουλτζόγλου φτιάχνει το πρώτο της εργαστήριο επί της οδού Ερμού και ασχολείται με τη φωτογράφιση πορτρέτων και θεματικών ενοτήτων κατ' ιδίαν ή επί παραγγελία του ΥΠ.ΠΟ[3]. Πρόσφυγας ουσιαστικά η Ελληνίδα φωτογράφος απαθανάτισε με ζωντάνια πορτρέτα προσφύγων[4] αλλά και σημαντικών προσώπων της εποχής της, όπως ο Κωστής Παλαμάς και ο Ελευθέριος Βενιζέλος. Ιδιαίτερη θέση στο έργο της κατέχουν οι γυμνές ή ημίγυμνες φωτογραφίσεις στην Ακρόπολη της Μόνα Πάεβα (Mona Paeva), πρώτης μπαλαρίνας της Opera Comique[5] οι οποίες προκάλεσαν σκάνδαλο στην κοινωνία του μεσοπολέμου, όταν δημοσιεύθηκαν το 1929, στο γαλλικό περιοδικό Illustration[6].
Στο εξωτερικό
Φωτογράφισε κατ' αποκλειστικότητα τις Δελφικές γιορτές του Σικελιανού και της Εύα Πάλμερ το 1930, ενώ το 1936 μετέβη στο Βερολίνο για να φωτογραφίσει τους Ολυμπιακούς Αγώνες. Το ξέσπασμα του Β' Π.Π. τη βρήκε στις ΗΠΑ, όπου έμεινε αναγκαστικά σχεδόν 27 χρόνια από το 1939 μέχρι το 1966. «Η πόλη της Νέας Υόρκης έδωσε στη Nelly's» κατά την Κατερίνα Κοσκινά «και τη δυνατότητα να καταγράψει σημαντικές στιγμές από την οικοδόμησή της και να αποτυπώσει στιγμιότυπα από την κίνηση των δρόμων και των πλατειών της. Έτσι, με δύο σημαντικότατες φωτογραφικές σειρές, το "Easter Parade" και τους "Δρόμους", κατέπληξε το νέο δάσκαλό της και απέδειξε ότι εκτός από το να εκτελεί παραγγελίες είναι σε θέση να δώσει μια νέα δυνατότητα ανάγνωσης της αρχιτεκτονικής»[7].
Επιστροφή στην Ελλάδα και θάνατος
Το 1966, επιστρέφοντας στην Ελλάδα, έμεινε με τον σύζυγό της Άγγελο Σεραϊδάρη στη Νέα Σμύρνη διαμορφώνοντας το διαμέρισμά της σε φωτογραφικό μουσείο. Το 1989 δημοσίευσε την αυτοβιογραφία της[8]. Δώρισε το μεγαλύτερο κομμάτι του έργου της στο Μουσείο Μπενάκη. Έχει τιμηθεί με το παράσημο του Ταξιάρχη του Φοίνικα, με βραβείο της Ακαδημίας Αθηνών, ενώ εξέδωσε πολλά λευκώματα με φωτογραφίες της και παρουσίασε τα έργο της σε πολλές εκθέσεις. H πρωτοπόρος θεματολογικά για την εποχή της ζωγράφος πέθανε στην Αθήνα, στις 17 Αυγούστου του 1998.

Σημειώσεις-παραπομπές

  1. Ο πρώτος της δάσκαλος, ο Έρφουρτ, της μετέδωσε την κλασική παιδεία που χρειαζόταν ένας πορτρετίστας φωτογράφος, ενώ ο Φίντλερ της άνοιξε το δρόμο προς την ελεύθερη θεματολογία. Βλ ΚΛΗΜΕΝΤΙΝΗ ΒΟΥΝΕΛΑΚΗ «Με τα μάτια της Nelly's» εφημ. Το ΒΗΜΑ, 22/12/1996, Σελ.: B16
  2. Κοσκινά Κ. (επιμ.) 1997, Nelly's. Από την Αθήνα στη Νέα Υόρκη, Μπάστα-Πλέσσα, Ίδρυμα Ι.Φ. Κωστοπούλου, Μουσείο Μπενάκη Αθήνα, 3-4, ISBN 960-7418-27-1.
  3. Κατά παραγγελία του ιδρύματος Near East Relief της Νέας Υόρκης. Βλ. Nelly's > χρονολόγιο
  4. Tόμος 300 σελίδων με τίτλο Αυτοπροσωπογραφία.

Δικτυακοί τόποι

Δεν υπάρχουν σχόλια: